Laura van der Haar – Het wolfgetal

Dat een pubervriendschap tussen twee vriendinnen zo fascinerend kan zijn. Laura van der Haar debuteert met de fenomenale roman ‘Het wolfgetal’. Lezen, en wel hierom.

‘Kijk jij weleens naar je kutje?’

Dit is de openingszin van deze roman. Het is Vikki die de vraag stelt aan de naamloze verteller/ster. “‘Heb je een spiegel? Geef eens een spiegel.’ Vikki trekt haar onderbroek omlaag en ik moet mijn wang tegen de houten vloer drukken om te kunnen kijken.” De eerste zinnen maken de verhouding tussen de verteller en Vikki duidelijk. Want Vikki heeft in ‘Het wolfgetal’  de hoofdrol en dat wordt juist door het gebruik van de eerste persoonsverteller duidelijk. De verteller mag alleen observeren, wat ze meemaakt, maakt ze mee door Vikki. Die verhouding, maar vooral ook de later insinuerende toon is een sterk plotelement. De verteller merkt al gauw op: “Maar als je alles wilt delen moet een van de twee altijd wat meer zijn best doen.

Die vriendschap verandert als de meiden naar de middelbare school gaan. Vikki blijft het probleemkind dat zelf bepaalt wie en wat ze doet. Maar de verteller vliegt uit naar een andere school en moet daar wel nieuwe vriendschappen en verliefdheden krijgen. Maar Vikki kan Margje niet tussen haar vriendschap met de verteller laten komen, zoals ze dat eerder al niet kon toen de verteller een paard had om voor te zorgen, en de theatrale persoonlijkheid die Vikki is, maakt ze dat duidelijk. Dit is pubergedrag vol over-the-top puberdramatiek, zoals pubers gewoon ook echt zijn. Laura van der Haar weet de juiste snaar te raken.

Maar hoe blijft een roman over een pubervriendschap interessant? Nou, knap spant Laura de spanningsboog over de –exact– vierhonderd bladzijden. Ieder hoofdstuk in het eerste deel wordt voorafgegaan door een zin uit het autopsierapport van een waterlijk. En zelfs als er een verdwijning is, blijft je hoofd uitvluchten verzinnen –middellang blonde haren in een staart: dan is het zeker niet…die. Nog wat zestig bladzijden verder is het echt duidelijk, maar Laura laat de hoofdstukken daarna vergezellen door zinnen uit een psychologisch rapport. Meteen duidelijk van wie, maar in welke context zijn de aantekeningen gemaakt en wanneer: tegelijkertijd of achteraf? Deze straight-forward-roman blijft steeds in die sfeer van onzekerheid –bij de lezer– hangen.

‘Het wolfgetal’ is een knappe roman, geschreven met een scherp observatievermogen. De pubermeiden met hun dramatiek en onzekerheden komen tot leven, net als de jaren negentig-vibe die –voor mij zeker– een trip down memory lane is. En natuurlijk doet ‘Het wolfgetal’ denken aan ‘Het smelt’ en die andere boeken over vriendschappen, maar Laura heeft een originele en sterke schrijfstijl die dit boek anders dan anderen maakt en het gif langzaam in de vriendschap doseert.

Het is als in de zon staren. Iedereen zegt dat het slecht is, maar niets is toch machtiger dan de zon? Die straalt gewoon maar, tot alles gevlekt is.

★★★★★ | Laura van der Haar | Het wolfgetal | Uitgeverij Podium | 2018 | 400 blz. | ISBN 9789057598913

Advertenties

Oscar van den Boogaard – Kindsoldaat

Oscar van den Boogaard en zijn nieuwste boek ‘Kindsoldaat’ haalden de kranten en Jinek vooral omdat hij erin onthulde dat hij een buitenechtelijke zoon van prins Bernhard zou zijn. Maar PB duikt pas in de laatste tweehonderd bladzijden van het bijna zeshonderd bladzijden-tellende boek op. Liever heb ik het over wat het boek ‘Kindsoldaat’ wel is: een familiegeschiedenis, een levensgeschiedenis en een liefdesgeschiedenis –en dat dan allemaal door elkaar heen.

Het begint bij de bron, ergens in het noorden van Nederlands Limburg, bijna in Duitsland, op landgoed Metternich waar Hermine en Edmond aan elkaar worden voorgesteld. Het zaadje van de  familiegeschiedenis in ‘Kindsoldaat’ is geplant. Alhoewel de geboorte en de dood van hun twee dochters wordt haastig in staccato opgemerkt:

Terwijl Edmond op zoek was naar een naam voor het bronwater gaf Hermine geboorte aan een tweeling. De twee meisjes die een maand te vroeg waren geboren, werden naar de overleden moeders van Hermine en Edmond Sophie en Stella genoemd.
            ’S En S,’ fluisterde Hermine.
            ‘Onze slingeraapjes.’
            De twee slingeraapjes waren niet krachtig genoeg. Een paar dagen na hun geboorte stierven ze. Eerst Stella, een paar uur later Sophie.

Lees deze bespreking verder in het online Lees Magazine van bol.com (klik: Lees Magazine).

Een exemplaar van het boek werd beschikbaar gesteld door bol.com en uitgeverij De Bezige Bij.

★★★★☆| Oscar van den Boogaard | Kindsoldaat | De Bezige Bij | 2018 | 583 blz. | ISBN 9789023457756

Anne-Fleur van der Heiden – Klaproos

IMG_7911

Klaproos is de debuutroman van de jonge schrijfster Anne-Fleur van der Heiden, maar het is meteen een heftige roman. Qua thematiek en problematiek dan, want het verhaal kabbelt vooral wat door. Misschien door de korte hoofdstukken vol haast kinderlijke observaties. Maar er zit wel een fijne tegenstrijdigheid tussen dit kinderlijke en de literaire taal waarin ze opgeschreven zijn.

Klaprozen zijn bloemen die groeien op wat dood is, klaprozen of papavers zijn ook de oorsprong van opium en heroine. Daarom lukt in het boek Klaproos leven gewoon niet zo, de klaproos zit er steeds weer tussen. Klaproos is een verslavingsdrama en volgens de achterflap een coming of age. In dat laatste slaagt het boek echter niet helemaal omdat de vertelling vrij afstandelijk blijft doordat de korte hoofdstukken hechting tegenhouden, en omdat het verhaal wat voort blijft kabbelen. Maar Anne-Fleur van der Heiden heeft een fijne pen en doet eenvoudige en mooie observaties –vooruit, nog een laatste:

Met z’n tweeën zien we vanuit het raam hoe Las in de lijkwagen wordt gereden. Mijn moeder keek altijd uit het raam of Las er al aankwam.

Lees deze bespreking verder in het online Lees Magazine van bol.com (klik: Lees Magazine).

Een exemplaar van het boek werd beschikbaar gesteld door bol.com en uitgeverij Nieuw Amsterdam.

★★★☆☆ | Anne-Fleur van der Heiden | Klaproos | Nieuw Amsterdam | 2018 | 175 blz. | ISBN 9789046822883

Maxim Februari – Klont

IMG_7746.JPG

Summer was worse than we expected;
now an Autumn cold comes on the water.
W.H. Auden, The Dark Years

De laatste hoofdstukken tonen 2 iconische beelden: de nog rokende puinhopen van een kapotgeschoten carrière en jong babygeluk. Maar laten we teruggaan naar het allereerste begin: “Alexei Krups schrijft een voorwoord.” Wie Alexei Krups is weten we niet, is hij de auteur van dit boek? Zijn voorwoord (bij zijn memoires misschien?) opent in ieder geval met: “De klont was de vijand.” Alexei lijkt de overlevende held uit een post-apocalyptische sciencefiction-roman te zijn.

Maxim Februari is in ‘Klont’ een meester in onderkoelde humor: lees deze bespreking verder in het online Lees Magazine van bol.com (klik: Lees Magazine).

Een exemplaar van het boek werd beschikbaar gesteld door bol.com en uitgeverij Prometheus.

★★★★☆ | Maxim Februari | Klont | Prometheus | 2017 | 270 blz. | ISBN 9789044634143

Henning Mankell – De baanbreker

IMG_7763

De baanbreker opent met de dag dat Oskar Johansson ontploft. Na een mislukte ontploffing in een te boren spoorwegtunnel door een rotswand, moet springmeester Oskar op onderzoek uit. En dan ontploft de rotswand alsnog en Oskar blijft leven. Zwaar verminkt: Oskar verloor zijn blonde haar en linkeroog, zijn rechterhand en een deel van zijn linker, maar hij leeft, en gaat zo gauw hij hersteld is terug aan het werk als springmeester. Het is zijn leven, over 2 eeuwen: 1888–1969, dat we gaan volgen. En aan de hand van dat leven zien wij de ontwikkeling van de Zweedse samenleving aan het begin van de 20ste eeuw; de crisis- en oorlogsjaren, de arbeiders en het socialisme, en de opbouw van de verzorgingsstaat. “Het beeld van Oskar dat nooit volledig wordt is onlosmakelijk verbonden met de samenleving waarin Oskar heeft geleefd.

Lees deze bespreking verder in het online Lees Magazine van bol.com (klik: Lees Magazine).

Een exemplaar van het boek werd beschikbaar gesteld door bol.com en uitgeverij De Geus.

★★★☆☆ | Henning Mankell | De baanbreker | Originele titel: Bergsprängaren | Vertaling: Clementine Luijten | Uitgeverij De Geus | 2018 (1973) | 213 blz. | ISBN 9789044540031

Willy Vlautin – ‘Laat me niet vallen’

IMG_7818

Willy Vlautin laat –anders dan veel andere schrijvers– het falen zien, maar geeft dat falen nog wel een glans mee. Hij gooit benzine op een al wreed vuur, maar Vlautin toont met dat vuur wel het allesvernietigende van het leven zelf. Zijn proza is rauw en noodzakelijk op een manier die aan de Nederlandse schrijver Alex Boogers doet denken. Hun verhalen zijn niet mooi en ze zijn ook niet erg fijn, maar ze moeten wel verteld worden en ze moeten wel gelezen worden. En dat, die onverbiddelijke noodzaak en dat rauwe en dat glanzende, maakt ‘Laat me niet vallen’ zo’n prachtige roman die we moeten lezen.

Lees deze bespreking verder in het online Lees Magazine van bol.com (klik: Lees Magazine).

Een exemplaar van het boek werd beschikbaar gesteld door bol.com en uitgeverij Meulenhoff.

★★★★★ | Willy Vlautin | Laat me niet vallen | Originele titel: Don’t Skip Out on Me | Vertaling: Dirk-Jan Arensman | Meulenhoff | 2018 (2018) | 299 blz. | 9789029092180

Johan Fretz – ‘Onder de paramariboom’

IMG_7806

Het duurde 29 jaar totdat Johan Fretz zijn moederland bezocht: Suriname. ‘Onder de paramariboom’ is een geromantiseerd verslag van die reis: een roadtrip door Suriname en een verkenning van zijn Surinaamse roots. Johan Fretz is de geëngageerde cabaretier die in 2012 de bühne beklom en in 2025 de nieuwe minister-president van Nederland zou gaan worden. Zijn bevlogen speeches –voor de kunsten en voor het land– maakten indruk. Het is ook een speech die naast de jarenlange vragen van zijn moeder, de tweede reden vormde om naar Suriname af te reizen, alsof de kosmos het had afgesproken en bijeen kwam. Voordat Johan afreist de intro van zijn speech destijds, want die vertelt wie Johan Fretz is:

Ik ben Johannes Daniël Christophorus Fretz, zoon van Jan Fretz, een blanke Hagenees uit de Druivenstraat, en Virginia Brouwn, een Surinaamse vrouw die werd geboren in Paramaribo toen dat nog Nederlands grondgebied was.

Lees deze bespreking verder in het online Lees Magazine van bol.com (klik: Lees Magazine).

Een exemplaar van het boek werd beschikbaar gesteld door bol.com en Lebowski Publishers.

★★★★☆ | Johan Fretz | Onder de paramariboom | Lebowski Publishers | 2018 | 270 blz. | ISBN 9789048842889